Fiscale nieuwsflits 16 juli 2010

IB: stichting die busvervoer senioren uitvoert is ANBI

De minister heeft laten weten waarom hij afziet van cassatie tegen de uitspraak waarin het hof een stichting die busvervoer voor senioren uitvoert, aanmerkt als algemeen nut beogende instelling.

In de statuten van stichting X staat als doelomschrijving ‘het vervoeren van ouderen’. Haar feitelijke werkzaamheden bestaan uit het vervoeren van ouderen vanaf de leeftijd van 63 jaar van deur tot deur. De gemiddelde leeftijd is 82 jaar, de oudste vervoerde was 98. Wie gebruik wil maken van de bus moet een maandelijkse bijdrage van € 4,50 betalen. Voor een rit moet afzonderlijk worden betaald: een 11-rittenkaart kost € 5. Voor dit vervoer van deur tot deur brengt een commerciële vervoerder veel hogere bedragen in rekening, die buiten het bereik van de meeste vervoerden liggen. De ouderen kunnen een dag van te voren bellen en een tijd doorgeven. X maakt een reisschema. De volgende dag worden zij opgehaald en naar het reisdoel gebracht. Daar geven zij door hoe laat zij weer willen worden opgehaald. Ook na een ziekenhuisbezoek kunnen ouderen bellen, waarna zij worden opgehaald.

X verricht haar werkzaamheden met vier (eigen) busjes en maakt gebruik van 120 vrijwilligers. Zij kan rollators meenemen. Op de bus rijdt een begeleider mee die hulp verleent bij in- en uitstappen, die de vervoerden veilig naar de gewenste locatie begeleidt, zoals een geldautomaat, of mensen ondersteunt die moeilijk lopen, en die eventueel de boodschappen draagt. Indien ondanks de afspraak met de vervoerden niet wordt opengedaan, wordt de familie gewaarschuwd.

De rechtbank stelde eerder vast dat art. 6.33 Wet IB 2001 geen definitie van een algemeen nut beogende instelling (ANBI) kent. De jurisprudentie moet dan uitkomst bieden. ANBI's zijn instellingen waarbij de doelstelling een werkzaamheid betreft, die op zichzelf rechtstreeks een algemeen belang raakt. Bovendien kan een instelling slechts worden aangemerkt als het algemeen nut beogend, als komt vast te staan dat met de door haar verrichte werkzaamheden het algemeen belang minstens in gelijke mate als het particulier belang wordt gediend.

Nadat het hof de uitvoerige uitspraak van de rechtbank citeert, wordt vastgesteld dat de doelstelling van X en haar feitelijke activiteiten, nagenoeg uitsluitend, dus voor ten minste 50% het algemeen nut dienen. Daaraan doet niet af dat de statuten slechts het middel vermelden - het verstrekken van vervoer - waarlangs X het doel, het voorkomen van sociaal isolement, wil bereiken. Het hoger beroep van de inspecteur wordt verworpen.

De minister laat weten dat hij afziet van cassatie. Zowel rechtbank als hof oordelen in feite op basis van de feiten en omstandigheden dat én de doelstelling én de feitelijke werkzaamheden van X ten minste voor 50% zijn gericht op het dienen van een algemeen belang. Dit oordeel geeft geen blijk van een onjuiste rechtsopvatting. Het is voor het overige als verweven met waarderingen van feitelijke aard, niet onbegrijpelijk.

Nb: De Rechtbank Den Haag heeft op 12 februari 2010, nr. 2009/01703 (wijkbus voor ouderen en minder validen) een gelijkluidende uitspraak gedaan.

Toelichting minister van 1 juli 2010 nr. DGB 2010-4220 n.a.v. uitspraak Hof Den Haag van 25 mei 2010, 2009/00358, 2008, Wet IB 2001 6.33